دفاع عقلانی از دین

مصطفا ملکیان از نادر اندیشمندان و نواندیشان دینی است که به دلیل تعلق خاطرش به فلسفه ی تحلیلی به روشنی و صراحت تمام به طرح مفاهیم و مبانی نظری اندیشه و پروژه ی خود پرداخته است. ملکیان بیش از یک دهه است که پروژه ی خود را با عنوان عقلانیت و معنویت پی گرفته است. ایشان در مصاحبه با نشریه راه نو درباره ی دغدغه های خود می گوید: من نه دل نگران سنّتم، نه دل نگران تجدّد، نه دل نگران تمدّن، نه دل نگران فرهنگ و نه دل نگران هیچ امر انتزاعی از این قبیل. من دل نگران انسان های گوشت و خون داری‌هستم که می آیند، رنج می برند و می روند. خب حالا آنجا اسم "عقلانیت و معنویت" را نبرده بودم. «عقلانیت» هم نباید بت جدیدی برای ما بشود، «معنویت » هم نباید بت جدیدی بشود. هیچ چیزی نباید بت باشد، هر چیزی باید در استخدام انسان و كاستن از درد و رنج‌های آدمی باشد. حالا اگر شما نكته‌ای در فرهنگ و تمدن‌تان ، در دین‌تان، در مذهبتان، در فلسفه‌تان، در عرفانتان،‌در الهیات‌تان در علم تجربی‌ طبیعی‌تان، در علم تجربی انسانی‌تان، درهنر و ادبیات و علوم تاریخی‌تان، درهر جا هر چیزی كه به درد كاستن از درد و رنج این انسان گوشت و پوست و خون‌دار خورد،‌ ما آن را أخذ می‌كنیم.
بنابراین در عین اینكه من نه دغدغه‌ی دینی را دارم و نه كیشی را و نه مذهبی را،‌ نه آیینی را ،‌نه ایسمی،‌ نه مكتبی را، نه فرهنگی را و نه تمدنی را؛ ولی در عین حال، به هیچ كدام از این ها پشت نمی‌كنم؛ به دلیل اینكه در همه‌ی این‌ها مؤلفه‌هایی وجود دارند كه وقتی آن مؤلفه‌‌ها را اخذ می‌كنیم، از أخذ آن مؤلفه‌ها مواد خامی بروز می‌كند كه از آن مواد خام، مرهم و معجون‌مان را برای درد و رنج بشر درست می‌كنیم؛ مرهمی،‌ معجونی، پمادی، ضمادی كه می‌خواهیم از برای كاستن از درد و رنج بشر درست كنیم، از دل همه‌ی این‌ها فراهم می‌كنیم، از دل دین، فرهنگ، كیش، آیین، مشرب و مرام و عرفان و علم تجربی و فلسفه و ادبیات و هنر اخذ می‌كنیم. از میان همه‌ی این منابع و خاستگاه‌‌ها كه ما مواد خام آن مرهم و معجون را فراهم می‌آوریم، بر سه مورد تأكید فراوان دارم: یكی فلسفه‌، یكی روانشناسی و یكی ادبیات. اما از همه منابع دیگر ما استفاده می‌كنیم. بنابراین همین سخن را در باب عقلانیت و معنویت هم تكرار می‌كنیم. جز انسان و درد و رنج انسان هیچ چیزی نباید مطمح نظر ما باشد؛ هر چیزدیگری به نظرمن مسأله‌‌نماست و نه مسأله.

این اقای ملکیان از اون افرادی است که باید اندیشه ی درست و نادرستش رو از هم جدا کرد . چون هم ارا درست داره و هم ارا غلط
ایشون یه مقاله داره که به نظرم بد نیست دوستان مطالعه کنند . اسمش هست بيست‌ عامل‌ عقب‌ماندگي‌ ايرانيان

نمی دونم تو کتابناک هست و یا نه ولی مقاله ی خوبیه .

این کتاب نمونه ای ساده شده از کتابهای معتبر مسلمانان که درین باره نوشته شده هم نیست-اصولا همون چیزیکه قبلا گذاشتم هست

دین تشکیل داده میشه که از عقل استفاده نشه-تمام کلیات و جزئیات زندگی-راه تغییر هم نداره چون منسوب به آسمونش میدونند و اگه تغییرش بدند یعنی از آسمون فرود نیومده و این حرفا شکرمغز پسندن-اگرم کساییکه میگن من با عقل به دین رسیدم فقط در جهتی تلاش میکنند که پیشفرض ذهن رو اثبات کنند نه اینکه بیطرف و آزادانه بررسی کنند*
مطمئنا شروع خردورزی و آزادیِ ذهن،دایره دین رو همواره دور خواهد زد*